SỐNG THÁNH HIẾN TRONG ĐỜI SỐNG HẰNG NGÀY:
HƯỚNG ĐẾN MỘT LINH ĐẠO THỰC HÀNH CHO ĐỜI THÁNH HIẾN
Từ ngày 26 đến 29/6/2026, tại Trung tâm Mục vụ Tổng Giáo phận Sài Gòn, Liên hiệp Bề trên Thượng cấp Việt Nam đã tổ chức Khóa Thường huấn 2026 với chủ đề: “SỐNG THÁNH HIẾN TRONG ĐỜI SỐNG HẰNG NGÀY: HƯỚNG ĐẾN MỘT LINH ĐẠO THỰC HÀNH CHO ĐỜI THÁNH HIẾN”. Khóa thường huấn này quy tụ gần 500 tu sĩ nam nữ đến từ hơn 75 Hội dòng, Tu hội và Tu đoàn trên khắp Việt Nam, cùng gặp gỡ trong bầu khí học hỏi, cầu nguyện và hiệp thông huynh đệ sâu sắc. Với sự hướng dẫn chính của Cha Agustinus Supur, CMF, Giám đốc Học viện Đời sống Thánh hiến tại Á Châu - ICLA, cùng sự đóng góp của hai diễn giả là Sơ Têrêsa Trần Thị Ngọc Trâm, SJD,Tiến sĩ chuyên ngành Đời sống Thánh hiến; và Sơ Maria Trần Thị Ngọc Trinh, FMI, Nghiên cứu sinh chuyên ngành Đời sống Thánh hiến, Khóa Thường huấn đã mở ra những suy tư sâu sắc về căn tính và sứ mạng của đời thánh hiến, đồng thời giúp nhận diện những thách đố cũng như cơ hội đang đặt ra cho đời sống thánh hiến trong bối cảnh Giáo Hội và xã hội Việt Nam hôm nay.
Đề tài chính của khóa thường huấn “SỐNG THÁNH HIẾN TRONG ĐỜI SỐNG HẰNG NGÀY: HƯỚNG ĐẾN MỘT LINH ĐẠO THỰC HÀNH CHO ĐỜI THÁNH HIẾN” được cha Agustinus triển khai qua hình ảnh đầy gợi mở: đời sống thánh hiến như nhịp thở của đời sống thiêng liêng, trong đó chiều kích huyền nhiệm và chiều kích ngôn sứ luôn gắn bó mật thiết với nhau. Nếu chiều kích huyền nhiệm là cuộc gặp gỡ thâm sâu với Thiên Chúa trong nội tâm, thì chiều kích ngôn sứ là việc biểu lộ kinh nghiệm ấy qua chứng tá đời sống và sứ vụ. Hai chiều kích ấy không tách rời nhau nhưng hòa quyện như động tác hít vào và thở ra trong chính nhịp sống của người tận hiến. Từ nền tảng đó, Cha mời gọi các tham dự viên khám phá lại ý nghĩa thánh thiêng của từng khoảnh khắc trong ngày sống. Đời sống thánh hiến không chỉ được thể hiện trong những thời khắc cầu nguyện đặc biệt hay trong các công việc mục vụ lớn lao, nhưng còn được dệt nên từ chính những việc bình thường nhất của đời sống hằng ngày. Thức dậy vào mỗi buổi sáng trở thành lời đáp trả đầu tiên trước tiếng gọi của Thiên Chúa; các giờ Kinh Phụng vụ trở thành không gian đào sâu sự hiệp thông với Đức Kitô, Hội Thánh và cộng đoàn; còn Thánh Thể là trung tâm của mọi hoạt động khi người tu sĩ nhận ra mình là “tấm bánh được tuyển chọn, chúc lành, bẻ ra và trao ban”.
Một điểm nhấn đặc biệt trong bài chia sẻ là cách Cha Agustinus giúp người tham dự khám phá chiều sâu thiêng liêng ẩn chứa nơi những thực tại rất đời thường như bữa ăn, lao động, nghỉ ngơi, giải trí, gặp gỡ cộng đoàn hay ngay cả giấc ngủ ban đêm. Dưới ánh sáng đức tin, những sinh hoạt tưởng chừng đơn sơ ấy không còn là những khoảng thời gian trống giữa các hoạt động thiêng liêng, nhưng chính là những không gian gặp gỡ Thiên Chúa và nuôi dưỡng tương quan với Ngài. Nhờ đó, toàn bộ ngày sống của người thánh hiến trở thành một hành trình phụng vụ liên lỉ, nơi mọi công việc, tương quan và biến cố thường ngày đều có thể trở thành cơ hội gặp gỡ Thiên Chúa và làm chứng cho Tin Mừng.
Một nội dung khác thu hút sự quan tâm là đề tài " DỰ PHÓNG ĐỜI SỐNG CÁ NHÂN". Cha Agustine nhấn mạnh rằng việc nên thánh không thể chỉ dừng lại ở những ước muốn hay lý tưởng chung chung, nhưng cần được cụ thể hóa bằng những định hướng và mục tiêu tăng trưởng rõ ràng trong các lãnh vực: nhân bản, thiêng liêng, đời sống cộng đoàn, tri thức, sứ vụ tông đồ, ý thức sinh thái và việc sống các lời khấn. Theo Cha, "Dự phóng đời sống cá nhân" chính là chiếc cầu nối giữa lý tưởng Tin Mừng và thực tế đời sống hằng ngày, giúp người tu sĩ luôn duy trì ngọn lửa của ơn gọi giữa những bận rộn của sứ vụ và những thách đố của thời đại.
Nếu Cha Agustinus Supur, CMF giúp người tham dự khám phá con đường xây dựng một linh đạo thực hành giữa đời sống thường nhật, thì bài tham luận của Sơ Teresa Trần Thị Ngọc Trâm, SJD lại hướng sự chú ý đến những vấn đề và thách đố mà đời sống thánh hiến đang phải đối diện trong bối cảnh hiện nay. Qua việc nhìn lại lịch sử phát triển của đời sống thánh hiến tại Việt Nam, Sơ giúp người tham dự nhận diện những nguy cơ phát sinh từ tinh thần thế tục đang âm thầm len lỏi vào đời sống thiêng liêng: khuynh hướng đề cao cái tôi, tìm kiếm hình ảnh và vị thế cá nhân, cậy dựa quá mức vào năng lực bản thân hoặc đánh giá giá trị của đời sống thánh hiến chủ yếu qua thành quả và hiệu quả công việc.
Sơ cũng đặc biệt lưu ý đến những áp lực xuất phát từ nhịp sống ngày càng gấp gáp, từ khối lượng công việc mục vụ gia tăng và nhất là từ những tác động sâu rộng của thời đại kỹ thuật số. Giữa dòng chảy liên tục của thông tin, mạng xã hội và công nghệ hiện đại, người tu sĩ được mời gọi sống tinh thần phân định để không đánh mất sự thinh lặng nội tâm, đời sống cầu nguyện và căn tính ơn gọi của mình. Bên cạnh đó, Sơ cũng đề cập đến nguy cơ phai nhạt đặc sủng khi nhiều hội dòng có xu hướng giống nhau trong các hoạt động phục vụ, trong khi chưa dành sự quan tâm tương xứng cho việc gìn giữ và phát huy linh đạo, đoàn sủng và sứ mạng riêng đã được trao ban. Những nhận định ấy trở thành lời mời gọi mỗi tu sĩ không ngừng trở về với căn tính của mình, để đời sống thánh hiến luôn được đặt nền tảng trên tương quan mật thiết với Đức Kitô và sự trung thành với đặc sủng của Hội dòng.
Nếu bài tham luận của Sơ Teresa Trần Thị Ngọc Trâm giúp người tham dự nhận diện những thách đố của đời sống thánh hiến hôm nay, thì Sơ Maria Trần Thị Ngọc Trinh, FMI lại mở ra một viễn tượng đầy hy vọng về những cơ hội mà đời sống thánh hiến đang đón nhận tại Việt Nam. Khởi đi từ thực tế Việt Nam là một trong những quốc gia có đời sống thánh hiến phát triển và có số lượng tu sĩ nổi bật trong khu vực Á Châu, Sơ mời gọi các tham dự viên khám phá những giá trị tích cực của căn tính dân tộc như những hồng ân Thiên Chúa dành cho đời sống thánh hiến.
Theo Sơ, “Máu Việt”, “Trái tim Việt” và “Tâm hồn Việt” chính là những nguồn lực thiêng liêng quý giá cần được nhận diện và phát huy. Từ ký ức kiên cường, trung tín của dân tộc qua bao biến cố lịch sử, người tu sĩ được mời gọi sống linh đạo tử đạo trong những hy sinh âm thầm của đời thường. Từ truyền thống nghĩa tình, hiếu khách và gắn kết cộng đồng, người tận hiến có cơ hội trở thành những chứng nhân sống động của linh đạo hiệp thông. Từ chiều sâu tâm linh, khả năng chiêm niệm, tình yêu dành cho sự thinh lặng và vẻ đẹp của văn hóa Á Đông, người tu sĩ được mời gọi trở nên dấu chỉ của một đời sống hoàn toàn thuộc về Thiên Chúa giữa thế giới hôm nay.
Hình ảnh Đức Hồng y Phanxicô Xaviê Nguyễn Văn Thuận được Sơ giới thiệu như một chứng tá đặc biệt cho khả năng hội nhập hài hòa giữa căn tính Việt Nam và đời sống Tin Mừng. Nơi ngài, lòng trung tín trong thử thách, tinh thần tha thứ và đời sống kết hợp sâu xa với Thiên Chúa đã trở thành nguồn cảm hứng mạnh mẽ cho những ai đang bước đi trên hành trình thánh hiến. Qua đó, Sơ khẳng định rằng chính những giá trị tốt đẹp của văn hóa dân tộc, khi được thanh luyện và soi sáng bởi Tin Mừng, có thể trở thành mảnh đất màu mỡ giúp đời sống thánh hiến tại Việt Nam tiếp tục phát triển và sinh hoa kết quả trong sứ mạng phục vụ Giáo hội và xã hội hôm nay.
Khóa Thường huấn 2026 khép lại sau bốn ngày gặp gỡ, học hỏi và cầu nguyện trong bầu khí hiệp thông huynh đệ và lòng khao khát canh tân đời sống thánh hiến. Qua những bài thuyết trình, những giờ trao đổi và chia sẻ kinh nghiệm, các tham dự viên được mời gọi nhìn lại hành trình ơn gọi của mình dưới một ánh sáng mới: đời sống thánh hiến không phải là một thực tại tách biệt khỏi đời sống thường nhật, nhưng chính là nghệ thuật nhận ra và gặp gỡ Thiên Chúa trong từng nhịp sống hằng ngày.
Nếu những chia sẻ của Cha Agustinus Supur, CMF giúp các tham dự viên khám phá con đường xây dựng một linh đạo thực hành, thì các bài tham luận của Sơ Teresa Trần Thị Ngọc Trâm và Sơ Maria Trần Thị Ngọc Trinh đã giúp nhận diện rõ hơn những thách đố của thời đại, đồng thời khám phá những cơ hội quý giá mà bối cảnh Việt Nam đang mở ra cho đời sống thánh hiến. Tất cả đều quy hướng về một lời mời gọi chung: sống căn tính huyền nhiệm và ngôn sứ cách quân bình, để trở nên những chứng nhân đáng tin cậy của Tin Mừng giữa lòng thế giới hôm nay.
Đỉnh cao của Khóa Thường huấn là Thánh lễ Tạ ơn được cử hành vào ngày cuối cùng do Cha Tôma Auquinô, Nguyễn Trường Tam, OP, Giám Tỉnh Tỉnh Dòng Đaminh Việt Nam, Chủ tịch Liên hiệp Bề trên Thượng cấp Việt Nam chủ tế, cùng sự hiện diện và đồng tế của quý linh mục. Trong bầu khí sốt sắng và hiệp thông, cộng đoàn cùng dâng lời tạ ơn Thiên Chúa về những ơn lành đã lãnh nhận, đồng thời cầu xin để những hạt giống được gieo vãi trong những ngày thường huấn tiếp tục được nuôi dưỡng và sinh hoa kết quả trong đời sống cá nhân, cộng đoàn và sứ vụ của mỗi người.
Khóa Thường huấn khép lại, nhưng hành trình canh tân đời sống thánh hiến vẫn tiếp tục được mở ra nơi mỗi tham dự viên. Khi biết kết hợp hài hòa giữa cầu nguyện và hoạt động, giữa chiêm niệm và sứ vụ, giữa chiều kích huyền nhiệm và ngôn sứ, người thánh hiến sẽ ngày càng trở thành dấu chỉ sống động của tình yêu Thiên Chúa và là chứng nhân của niềm hy vọng Tin Mừng trong Giáo hội và xã hội Việt Nam hôm nay.
Bài viết và Hình ảnh: Văn phòng LHBTTCVN