Perfectae Caritatis (PC): The Decree on the Renewal of Religious Life (Sắc lệnh “Đức ái trọn hảo”, nói về việc canh tân và thích nghi đời tu)

SẮC LỆNH“ PERFECTAE  CARITATIS – ĐỨC MẾN TRỌN LÀNH”

của Công Đồng Vaticanô II (để canh tân thích nghi Đời sống Tu trì)

Paulo, Giám mục, tôi tớ rốt hết các tôi tớ Chúa cùng với các Nghị phụ của Thánh Công Đồng ghi nhớ muôn đời!

I. MỞ ĐẦU:

1. Trong Hiến Chế “Lumen gentium: ÁNH SÁNG MUÔN DÂN” Công Đồng đã chứng tỏ: việc theo đuổi đức Mến Trọn lành theo lời khuyên Phúc âm là việc đã có nguồn gốc từ Giáo lý gương lành của Thầy Chí Thánh. Nó đã xuất hiện như một biểu hiện huy hoàng của Nước Trời. Nay Công Đồng muốn nói về đời sống và Quy luật của các Dòng có lời khấn “Sạch sẽ, Khó Khăn Vâng Lời” và cung cấp cho các Dòng ấy những nhu cầu theo sự đòi hỏi của thời nay.

2. Ngay từ khi bắt đầu có Giáo hội cũng đã có nhiều người nam cũng như nữ muốn được thong dong theo Chúa Kytô hơn. Tuy mỗi người mỗi cách nhưng ai cũng sống đời sống tận hiến thật cho Chúa. Nhiều người với sự hướng dẫn của Chúa Thánh Thần đã sống cô đơn tịch mịch hoặc đã lập nên các gia đình Tu viện mà Giáo hội đã vui lòng dùng quyền chấp nhận. Từ đó, nhờ ơn Chúa quan phòng đã phát xuất ra không biết bao nhiêu Hội Dòng khác nhau, giúp ích rất nhiều để Giáo hội có thể làm được mọi việc lành thánh (2Tim 3, 17) và hoàn thành được nhiệm vụ thiết lập Nhiệm thể Chúa Ky tô (Eph 4, 12). Hơn nữa, Giáo hội còn được các con cái trổ tài trang điểm cho nên xinh đẹp như một vị Hiền thê được trang sức để đón Hiền phu. (Apoc 21, 2). Nhờ ở Giáo hội, người ta mới nhận thấy được nguồn mạch khôn ngoan phong phú của Thiên Chúa (Eph 3,10).

3. Tuy được Ơn Chúa khác nhau nhưng tất cả những ai đã được Chúa gọi thực hành lời khuyên Phúc âm và đã khấn giữ đều tận hiến cho Chúa cách đặc biệt để theo Chúa Kytô Đấng trinh trong và nghèo khó (Matth 8, 20; Luca 9,58). Đấng đã vâng lời cho đến chết trên Thập giá (Phil 2,8 ) để cứu chuộc và thánh hóa nhân loại. Được thúc giục bước vào đường Đức ái mà Chúa Thánh Thần soi sáng trong lòng (Roma 5,5), họ luôn luôn sống cho Chúa Kytô và cho Nhiệm thể Người là Giáo hội (Col 1,24). Vì thế, nhờ việc tận hiến toàn diện, họ càng  thiết tha kết hợp với Chúa Kytô hơn bao nhiêu thì sức sống của Giáo hội càng được phong phú và việc Tông đồ càng được kết quả dồi dào hơn bấy nhiêu.

4. Nhưng, để trong hoàn cảnh thời nay, Giáo hội lợi dụng được sự cao quí của đời tận hiến khấn giữ các lời khuyên Phúc âm và vai trò cần thiết của các Dòng hơn, Công Đồng đã quyết định các điều sau đây nói về các nguyên tắc chung để canh tân thích nghi đời sống và Quy luật các Hội Dòng, dĩ nhiên vốn giữ tính chất riêng của mỗi Dòng, kể cả các Tu hội không có lời khấn và các Dòng sống ở ngoài đời. Còn những quy tắc riêng để thực hiện và áp dụng những nguyên tắc chung ấy, sẽ được chỉ định sau Công Đồng do cơ quan có thẩm quyền.

II. NHỮNG NGUYÊN TẮC CHUNG ĐỂ CANH TÂN THÍCH NGHI

5. Việc canh tân thích nghi đời sống Tu trì một trật đòi trở lại nguồn của đời sống Kytô hữu và ơn linh ứng đã phát sinh ra mọi Hội Dòng,  đồng thời đòi hỏi Dòng phải thích nghi với hoàn cảnh sinh hoạt mới. Việc canh tân như thế phải được hoàn thành với ơn Chúa Thánh Thần thúc đẩy, và dưới sự hướng dẫn của Giáo hội theo các nguyên tắc sau đây:

6. a) Luật tối hậu của Đời sống Tu trì là sống theo Chúa Kytô như Chúa dạy trong Phúc âm. Điều này tất cả các Dòng phải coi là luật tối nghiêm phải giữ.

7. b) Chính lợi ích của Giáo hội đòi mỗi Dòng phải có tính chất và phận vụ riêng của mình. Vì thế, phải đưa ra ánh sáng mà minh xác và trung tín duy trì Tinh thần và chủ ý riêng biệt của Đấng sáng lập Dòng cũng như những tập tục của Dòng, vì tất cả những cái đó là di sản riêng của mỗi Dòng.

8. c) Mỗi Hội Dòng đều phải tích cực tham dự vào đời sống Giáo hội, tuy vẫn giữ tính chất riêng của mình nhưng phải hết sức tán trợ các việc mà Giáo hội khởi xướng và chủ trương như việc riêng của Dòng mình. Phải giữ như thế trong các vấn đề: Thánh Kinh, Tín lý, Mục vụ, Hiệp nhất, Truyền giáo và Xã hội.

9. d) Các Hội Dòng phải phát động các phần tử học hiểu đầy đủ về số phận nhân loại trong thời đại họ đang sống, và về nhu cầu của Giáo hội. Làm sao để dưới ánh sáng Đức Tin, họ khôn ngoan xác nhận được những điều đặc biệt của thế giới ngày nay và đốt lòng hăng say làm việc Tông đồ mà sẵn sàng mau mắn cấp cứu nhân loại cách hữu hiệu hơn.

10. e) Vì chủ ý trước hết của Dòng là để các Tu sĩ được theo Chúa Ky tô, và kết hợp với Thiên Chúa bằng cách khấn giữ các lời khuyên Phúc âm, nên phải biết rõ rằng: dù có thích nghi mấy với nhu cầu của thời đại đòi hỏi cũng không trông được kết quả nào nếu không có sự thiết tha cải tổ canh tân về đời sống thiêng liêng. Đấy mới phải coi là việc chính dù vẫn phải lo phát triển các hoạt động bên ngoài.

III. TIÊU CHUẨN THỰC TẾ ĐỂ CANH TÂN THÍCH NGHI.

11. Tổ chức đời sống kinh nguyện và hoạt động phải được thích nghi khéo léo với tình trạng thể lý và tâm lý hiện tại của các Tu sĩ. Cũng phải tùy theo tính chất riêng của Hội Dòng, mà thích nghi với nhu cầu việc Tông đồ, với trình độ văn hóa, với hoàn cảnh xã hội và kinh tế. Đâu cũng phải lo như thế, nhưng đặc biệt là ở các xứ Truyền giáo.

12. Cũng phải theo các tiêu chuẩn trên, mà duyệt lại cách cai trị của Hội Dòng. Vậy phải duyệt lại Hiến pháp, sách Chỉ nam, Tục lệ, sách kinh, sách Lễ nghi và các sách gì khác nữa về loại đó. Phải bỏ những gì đã lỗi thời, để theo sát văn kiện Công Đồng.

IV. NHỮNG AI PHẢI LO VIỆC CANH TÂN THÍCH NGHI ĐƯỢC KẾT QUẢ.

13. Việc canh tân có kết quả được, và việc thích nghi có đúng đáng được, phải là do sự đồng tâm công tác của hết mọi phần tử Dòng.

14 –Nhưng ấn định những qui tắc và luật lệ để canh tân thích nghi, hoặc đặt thời gian đủ để thí nghiệm cách khôn ngoan, lại là việc của Cơ quan có thẩm quyền, dĩ nhiên là của Đại Hội Đồng Dòng với sự chấp thuận, nếu cần, của Tòa Thánh hay Đấng Bản Quyền, tùy theo luật đòi. Còn về phía các Bề trên, nếu là những vấn đề quan hệ đến toàn thể Hội Dòng, thì các Ngài phải liệu cách khéo léo mà thăm dò nghe ngóng ý kiến của các phần tử Dòng.

15. Còn về vấn đề canh tân thích nghi các nữ đan viện, thì có thể theo ý kiến và nghuyện vọng của các Hội đồng “ Liên Dòng” hay các Hội đồng khác, miễn là có triệu tập hợp pháp.

16. Nhưng cũng phải nhớ rằng, hy vọng canh tân phải đặt ở sự giữ Quy luật và Hiến pháp Dòng cho cặn kẽ theo lương tâm, chứ không phải ở sự ra nhiều luật lệ mới.

V. YẾU TỐ CHUNG CHO MỌI DÒNG

17. Điều cốt yếu là các phần tử các Dòng phải nhớ rằng: nhờ sự khấn giữ các lời khuyên Phúc âm mà mình đã đáp lại tiếng Chúa gọi, để chẳng những đã chết cho tội (Rom 6,11) mà còn từ bỏ cả thế gian nữa, nên chỉ còn sống cho một mình Thiên Chúa mà thôi. Quả thực, họ đã tận hiến đời sống để phụng sự Chúa, và việc tận hiến ấy rõ ràng là một việc hiến tế đã làm khi chịu phép Thánh Tẩy, và biểu chứng việc hiến tế ấy cách rõ rệt đầy đủ hơn.

18. Vì việc họ hiến thân như thế được chính Giáo hội nhận, nên họ cũng phải biết rằng: họ đã buộc mình phục vụ Giáo hội nữa.

19. Việc Phụng sự Chúa như thế vừa đòi buộc, vừa giúp họ thi hành các nhân đức, nhất là đức Khiêm nhường và đức Vâng lời, đức Can đảm và đức Trong sạch, là những nhân đức làm cho họ được tham dự vào cuộc Chúa Kytô chịu hủy diệt (Phil 2,7-8) và đồng thời được sống với Người trong Chúa Thánh Thần (Rom 8,1-13).

20. Vậy, chớ gì các Tu sĩ trung tín với các lời khấn, mà từ bỏ hết mọi sự vì Chúa Kytô (Marc 10, 28) để theo Người như một người cần thiết duy nhất (Luc 10, 42; Math 19,21) để nghe lời Người (Luc 10,39) và lo những gì thuộc về Người (1 Cor 7,32).

21. Cho nên Tu sĩ các Dòng, chỉ vì lo tìm một mình Chúa, nên phải lấy việc chiêm niệm kết hợp lòng trí với Chúa mà phối hiệp với lòng yêu mến việc Tông đồ để gắng hòa mình vào công cuộc Cứu thế và mở rộng nước Chúa.

VI. PHẢI LO ĐỜI SỐNG SIÊU NHIÊN TRƯỚC HẾT

22. Tiên vàn, những người khấn giữ các lời khuyên Phúc âm hãy lo tìm và yêu mến Chúa trước đã, vì Chúa đã thương yêu chúng ta trước (1 Joan 4,10) và bất cứ trong hoàn cảnh nào, họ phải tâm tâm niệm niệm sống với Chúa Kytô trong Thiên Chúa (Col 3,3). Nhờ đó mới phát ra tình yêu đồng loại thúc bách họ lo cứu rỗi thế gian và xây dựng Giáo hội. Cũng chính nhờ ở Đức ái ấy mà việc thực thi các lời khuyên Phúc âm được sống động và điều hành.

23. Vì thế, các Tu sĩ phải luôn luôn ân cần luyện cho có tinh thần Cầu nguyện và biết cầu nguyện thật, để được sức ở nguồn sống thiêng liêng Chúa Kytô. Trước hết, ngày nào cũng phải cầm đọc và nghiền gẫm Thánh Kinh để học hiểu khoa học cao siêu vềChúaKytô (Phil 3,8). Rồi phải dự các Lễ nghi Phụng vụ, nhất là Bí Tích Thánh Thể (lễ Missa) để miệng đọc lòng suy, mà cầu nguyện theo tinh thần Giáo hội và nhờ ở nguồn sống vô tận đó, mà nuôi dưỡng được đời sống thiêng liêng của họ.

24. Được tổ chức bằng luật Thánh và bàn Thánh như thế, họ mới biết lấy tình Huynh đệ mà yêu thương các chi thể Chúa Kytô, mới biết lấy tình con thảo mà mến yêu tôn kính các Chúa chiên, mới biết sống và tưởng nhớ đến Giáo hội, và hiến thân chu toàn sứ mệnh của Giáo hội hơn.

VI. NHỮNG DÒNG HOÀN TOÀN HƯỚNG VỀ CHIÊM NIỆM

25.  Những Hội Dòng hoàn toàn hướng về chiêm niệm. Là những Dòng mà các Tu sỹ chỉ lo duy về việc thiêng liêng với Chúa trong cô tịch lặng lẽ, chuyên chăm cầu nguyện và vui lòng hãm mình đền tội. Tuy việc hoạt động Tông đồ bên ngoài là khẩn thiết thực, nhưng những Dòng ấy vẫn giữ một địa vị ưu tú nhất trong Nhiệm thể Chúa Kytô “vì không phải chi thể nào cũng làm một việc như nhau” (Rom 12,4) Quả thế, vì họ dâng lên Thiên Chúa của lễ ngợi khen siêu việt, làm họ vẻ vang cho dân Chúa bằng những công nghiệp dư dật bởi sự thánh thiện, họ lấy gương sáng kích thích và làm cho dân Chúa được phát triển bằng một việc Tông đồ kín đáo, nhưng phong phú. Cho nên họ là vinh dự của Giáo hội, và là máng chuyển ơn Trời xuống vậy.

26. Nhưng dầu sao, đời sống của họ cũng phải duyệt lại theo các nguyên tắc và tiêu chuẩn đã nói trên để canh tân thích nghi, nhưng phải giữ nguyên vẹn luật xa cách thế gian và các việc thích đáng riêng cho đời sống chiêm niệm.

VIII. NHỮNG TU VIỆN HIẾN THÂN CHO VIỆC TÔNG ĐỒ

27. Trong Giáo hội có rất nhiều Dòng Giáo sỹ và Giáo dân hiến thân cho việc Tông đồ bằng nhiều cách khác nhau vì họ có những đặc ân khác nhau tùy theo ơn Chúa ban: Ơn phục vụ khi phải phục vụ, ơn giảng dạy khi phải giảng dạy, ơn khuyên dụ khi phải khuyên dụ, người phát chẩn thì không so đo hà tiện, người cứu tế thì tươi cười hớn hở (Rom 12.5-8). “Thật có nhiều ơn thiêng liêng khác nhau, nhưng đều cùng bởi một Chúa thánh Thần” (1 Cor 12,4).

28. Đối với các Dòng này, việc Tông đồ và Từ thiện chính là bản chất của Dòng, họ coi đó là một nhiệm vụ Thánh, một việc chuyên môn về Bác ái, mà Giáo hội đã ủy thác cho họ làm nhân danh Giáo hội. Vì thế mà cả đời sống của các Tu sỹ ấy phải thấm nhuần tinh thần Tông đồ và tất cả hoạt động Tông đồ phải được nuôi dưỡng bằng Tinh Thần tu trì. Vậy trước hết, để các Tu sỹ được đáp lại ơn Thiên triệu của họ là theo Chúa Kytô và phục vụ chính Chúa Kytô ẩn trong các Chi thể Người, việc hoạt động Tông đồ của họ phải do bởi sống kết hợp mật thiết với chính Chúa Kytô mà phát xuất. Do đó, tình mến Chúa yêu người mới phát triển mạnh được.

29. Vậy các Dòng này phải biết thích nghi cách chính xác những Luật lệ và Tập tục của Dòng với nhu cầu của việc Tông đồ đòi họ. Nhưng vì các Dòng hiến thân cho việc Tông đồ mặc nhiều hình thức khác nhau nên việc thích nghi cũng phải để ý đến các điểm khác nhau đó. Vì thế mà trong mỗi Dòng, đời sống các Tu sỹ phục vụ Chúa Kytô cũng phải được nâng đỡ bằng những phương tiện khác nhau, thích hợp riêng với mỗi Dòng.

IX. DUY TRÌ ĐỜI SỐNG ĐAN VIỆN VÀ TU VIỆN

30. Ở bên Đông cũng như bên Tây, phải trung thành duy trì và luôn luôn lo làm sáng tỏ tinh thần đúng đáng của Dòng Khổ tu hơn mãi lên. Tổ chức đáng kính ấy, trải qua bao thế kỷ vẫn được Giáo hội và Xã hội ghi ơn. Bổn phận chính của Tu sỹ Đan viện và phụng sự Chúa uy nghi cao cả cách khiêm nhường nhưng cao thượng trong nội vi nhà Dòng và có khi cũng phụ trách cách hợp pháp một đôi việc Tông đồ hay Bác ái Công giáo nữa. Các Dòng ấy tuy vẫn giữ sắc thái riêng của Dòng nhưng cũng phải canh tân các tập truyền tốt đẹp cổ kính  và thích nghi nó với nhu cầu thời đại mà các linh hồn đòi hỏi để làm sao cho các Đan viện trở nên những trung tâm sống động cảm hóa được dân Chúa.

31. Cũng thế, các Hội Dòng mà Quy luật hay Hiến pháp cho phối hợp chặt chẽ đời sống Tông đồ với Kinh nguyện ca hội và luật Đan viện cũng phải lo hòa hợp đời sống họ vào với nhu cầu việc Tông Đồ cách xứng hợp để vẫn trung thành giữ được luật sống của họ mà lại lợi ích cho Giáo hội hơn.

X. VỀ DÒNG GIÁO DÂN

32. Dòng Giáo dân bất luận nam hay nữ, nguyên vẫn là bậc trọn lành khấn giữ các lời khuyên Phúc âm. Bậc này rất hữu ích cho trách nhiệm mục vụ của Giáo hội như giáo dục thanh thiếu niên, săn sóc bệnh nhân hay các việc Tông đồ khác. Công đồng rất lưu ý đến bậc này, xác nhận các Tu sỹ ở trong ơn Thiên triệu ấy, và khuyến khích họ cố thích nghi đời sống họ với đòi hỏi thế giới ngày nay.

33. Công đồng tuyên bố: các Hội Dòng nam, tuy vẫn phải giữ vững tính chất Giáo dân của Dòng nhưng được chọn lấy mấy người cho chịu chức Thánh để là